Z zapytaniem o praktykę nadawania Krzyża Wolności i Solidarności zwrócił się do ministra Michała Boniego Józef Lassota, poseł PO, członek Sieci Solidarności. Obecnie odznaczenie, które w intencji powinno mieć charakter masowy jest przyznawane dosyć rzadko.

W odpowiedzi na interpelację urzędnik Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji przedstawił skalę i zasady nadawania Krzyża Wolności i Solidarności. Do końca 2012 roku złożono 1396 wniosków, z czego 958 przesłano do Kancelarii Prezydenta RP, który uhonorował 669 osób.

Wnioski o nadanie Krzyża Wolności i Solidarności, zgodnie z ustawą, przedstawia Prezydentowi Prezes Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, a w przypadku osób nieposiadających obywatelstwa polskiego lub zamieszkałych stale za granicą - Prezes Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zagranicznych. Jednak pozytywna opinia prezesa IPN nie jest równoznaczna z przyznaniem odznaczenia. Ostateczną decyzję podejmuje Prezydent RP.

Sprawdzenia rozpoczynające procedurę przyznania odznaczenia nie są prowadzone jedynie w oparciu o zasoby Instytutu - twierdzi prezes IPN. Kompletując dokumentację IPN nawiązuje kontakt z właściwymi instytucjami, stowarzyszeniami czy świadkami. Wykorzystywane są także wyniki badań naukowych, w tym materiały Encyklopedii Solidarności. We wniosku muszą się znaleźć informacje o zasługach i osiągnięciach osoby, której dotyczy.
Samo zgłoszenie inicjatywy nadania odznaczenia nie zobowiązuje IPN do przedstawienia Prezydentowi wniosku w tej sprawie. W takim przypadku należy o tym zawiadomić zgłaszającego i podać uzasadnienie.

Z odpowiedzi na interpelację posła Józefa Lassoty wynika, jak istotne jest właściwe uzasadnienie wniosku o nadanie Krzyża Wolności i Solidarności. Z pewnością ta formuła odznaczenia nie jest ukierunkowana na powszechność. Wynika to z dostarczonego zestawienia, gdyż mniej niż połowa osób zgłoszonych do odznaczenia po wypełnieniu pełnej procedury otrzymała je.

BS


Krzyż Wolności i Solidarności został ustanowiony w 30 rocznicę wydarzeń Sierpnia 1980. Jest państwowym odznaczeniem cywilnym, które ma na celu „uhonorowanie osób, które w latach 1956-89, zagrożone bezpośrednimi represjami, zasłużyły się czynnie dla niepodległości i suwerenności Polski” – jak głosi uzasadnienie projektu ustawy. Po raz pierwszy Krzyż został nadany w czerwcu 2011 przy okazji obchodów 35. rocznicy Wydarzeń Radomskich.



Zobacz także artykuł Krzyż Wolności i Solidarności – INTERPELACJA POSELSKA