ŚWIĘTO WOLNOŚCI I SOLIDARNOŚCI 2019 r. w Krakowie

39. rocznica podpisania Porozumień Sierpniowych oraz powstania Solidarności oraz
30.rocznica Wyborów ’89.

Główną uroczystością obchodów 39. Rocznicy podpisania Porozumień Sierpniowych i powstania Solidarności oraz 30. Rocznicy Wyborów do Sejmu i Senatu w 1989 roku było wręczenie Medali „Dziękujemy za wolność”, na scenie letniej Nowohuckiego Centrum Kultury, w pobliżu Pomnika Solidarności gdzie wcześniej złożyliśmy kwiaty w hołdzie ludziom szeroko rozumianego ruchu społecznego SOLIDARNOŚĆ.

W XIX edycji Medalu uhonorowanych zostało 38 osób, oraz kilka osób , które nie mogły odebrać medalu w czerwcu br., W uroczystościach wzięło udział niemal 300 osób, w tym wiele osób przybyło z rodzinami, cieszył widok dzieci i młodzieży, dla których to była żywa lekcja najnowszej historii Polski, historii Solidarności. Wśród gości honorowych byli „ zastępca Prezydenta m. Krakowa Bogusław Kośmider, Wiceprzewodniczący Rady m. Krakowa Sławomir Pietrzyk, Pani Celina Radoń - Zastępca dyr. IPN w Krakowie i sam gospodarz dyr. NCK – Pan Zbigniew Grzyb. Obecni byli senatorowie i posłowie: b. poseł wybrany w 1989 r. prof. Jerzy Zdrada, senator Bogdan Klich, i sen. Jerzy Fedorowicz, poseł Józef Lassota, a także Zygmunt Kolenda – przewodniczący Małopolskiego Komitetu Obywatelskiego „Solidarność”.

Rozpoczęliśmy uroczystości od wspólnego odśpiewania hymnu państwowego. Po czym Pan Bogusław Kośmider podzielił się swoimi refleksjami dotyczącymi wkładu Solidarności” w odzyskanie przez nasz kraj wolności i niepodległości. Należy podkreślić, że Prezydent m. Krakowa jest patronem całości obchodów 30. rocznicy Wyborów ’89 w Krakowie, w tym tej uroczystości. Z kolei głos zabrała p. Celina Radoń , która odczytała list dyrektora krakowskiego oddziału Instytutu dr hab. Filipa Musiała : „Gdy w 1980 roku i później Polacy wołali »Nie ma wolności bez Solidarności« [...], odczytywaliśmy te słowa jednoznacznie. Żądaliśmy swobód obywatelskich, wolności zrzeszania się, wolności słowa. Chodziło konkretnie o tę »Solidarność«. Niezależny Samorządny Związek Zawodowy »Solidarność« i Ruch Społeczny »Solidarność«. [...] Gdy dziś mówię: »Nie ma wolności bez solidarności«, [...] myślę o solidarności społecznej, poczuciu narodowej wspólnoty, opartej na pięknej polskiej historii. Budowanie wspólnoty odwołującej się do jednolitego kanonu historycznego pozostaje dla nas wciąż wyzwaniem”

Głos zabrał Prezes Sieci Solidarności i przewodniczący kapituły medalu Edward E. Nowak, który przypomniał podstawowe zasady nadawania Medalu „Dziękujemy za wolność”.

Zarząd Stowarzyszenia Sieć Solidarności, którego celem jest kultywowanie ideałów i wartości oraz tradycji ruchu społecznego Solidarność, uchwałą z dnia 7 kwietnia 2014 roku ustanowił Medal „DZIĘKUJEMY ZA WOLNOŚĆ”.

MEDAL MA STANOWIĆ SYMBOLICZNE WYRAŻENIE WDZIĘCZNOŚCI I PODZIĘKOWANIA DLA MOŻLIWIE SZEROKIEGO KRĘGU LUDZI, KTÓRZY W OKRESIE PO 13 GRUDNIA 1981 ROKU BRALI UDZIAŁ W TWORZENIU WOLNOŚCI, NIEPODLEGŁOŚCI, DEMOKRATYCZNEJ I SAMORZĄDNEJ RZECZPOSPOLITEJ POLSKI.

Idea Medalu „Dziękujemy za Wolność” narodziła się w środowisku nowohuckiej Solidarności, Jej przedstawiciele, hutnicy stanowią trzon Stowarzyszenia Sieci Solidarności. Dlatego Medal nie jest wykonany z brązu, srebra czy złota ale z stali. Jest to kawałek stalowej blachy grubej na 4milimetry. W centralnym miejscu Medalu widoczny pochód ludzi, to postacie hutników z fotografii Tadeusza Pikulickiego, z terenu kombinatu Huta Sendzimira (d. Huta im. Lenina) w Nowej Hucie, podczas strajku wiosną 1988 roku. Nad nimi charakterystyczna polska flaga, fragment logo NSZZ „Solidarność”. Na rewersie Medalu umieszczone jest logo Stowarzyszenia, Marszałka Województwa, Instytutu Pamięci Narodowej. Na Medalu wygrawerowane jest nazwisko i imię osoby wyróżnionej oraz numer z ewidencji.

Medal ma charakter koleżeński, zostaje przyznany, przede wszystkim, na podstawie wniosku osoby już medal posiadającej dla jego koleżanek, kolegów, z którymi działał w tamtych latach.

Medal ma charakter regionalny i jest przyznawany osobom, które prowadziły działalność w Małopolsce. Naszym Partnerem oraz jednostką finansującą Medal jest: Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego.

Poza Medalem, ustanowiono także Plakietę nagrobną, którą można umieszczać na nagrobku, za zgodą rodziny. Wydana jest także miniatura Medalu w formie odznaki do wpięcia. Autorem projektu jest Jacek Maria Stokłosa © Stowarzyszenie Sieć Solidarności.

Do chwili obecnej przyznano 707 Medali „Dziękujemy za wolność”, w osiemnastu edycjach, łącznie z tą edycją – XIX, przyznanych będzie 745 Medali.

Kapituła postanowiła przyznać Medale „Dziękujemy za wolność” XIX edycji,
z okazji 39. rocznicy podpisania Porozumień Sierpniowych oraz powstania „Solidarności”
a także 30. rocznicy Wyborów 1989 roku. W XIX edycji uhonorowane zostaną osoby, które w 1989 roku zaangażowały się w akcję wyborczą i działalność Komitetu Obywatelskiego „Solidarność”, ale także działacze Solidarności i opozycji, pośród których jest znacząca grupa ludzi z Podgórza oraz ze służby zdrowia.

W pierwszej turze, przy wręczaniu medali towarzyszył kolega profesor Jerzy Zdrada wybrany posłem na Sejm w czerwcu 1989 roku. Medale zostały wręczone następującym koleżankom i kolegom lub osobom je reprezentującym:

  • de Barbaro Bogdan
  • Bartkowska Janina
  • Bielańska Katarzyna
  • Borowicz Józef
  • Chłap Zbigniew odbierała Anna Grajcarek
  • Ciećkiewicz Jan
  • Czarniecka Krystyna odbierał p. Krzysztof Czarniecki
  • Czechmanowska Krystyna odb. Wnuczka Anna Czechmanowska
  • Czerski Marek
  • Dańko Andrzej


Podczas wręczania medali w II turze uczestniczył pos. Józef Lassota, który kiedyś był także działaczem „Solidarności” i więźniem politycznym.

Medale „Dziękujemy za wolność” odebrały następujące koleżanki i koledzy:

  • Drabik Wanda
  • Godlewski Jan
  • Grela Jerzy
  • Grudziński Leszek
  • Jasicka Irena odb. mąż Jan Jasicki
  • Jaworska Bogumiła odb. A.Karocki
  • Jerschina Jadwiga
  • Karocki Andrzej
  • Łazarska Irena odb. A.Karocki
  • Klima Jan
  • Knap Jarosław

Po dwóch turach wręczania medali wspaniały minirecital muzyczny wykonał duet: Zbigniew Grzyb (gitara i śpiew) oraz Oleg Dyyak – akordeon. Przypomnieli świetne piosenki Wojtka Młynarskiego. Wielu uczestników podchwytywało melodie i teksty. 

Podczas trzeciej tury wręczania Medali „Dziękujemy z wolność” uczestniczył senator Bogdan Klich, który sam był działaczem Niezależnego Zrzeszenia Studentów, byłtakże internowany.

Kapituła postanowiła przyznać Medale „Dziękujemy za wolność” XIX edycji następującym koleżankom i kolegom:

  • Komorowski Andrzej
  • Kurek Paweł
  • Lasota Małgorzata
  • Luty Mirosław
  • Łukawiecka-Lassota Żdana odbierał mąż J.Lassota
  • Martyna Jadwiga
  • Niewodniczański Jerzy
  • Niewola-Staszkowska Jolanta odb. syn Witold Niewola - Staszkowski
  • Pietkiewicz Mirosław
  • Siniarska Barbara

Przy wręczaniu medali „Dziękujemy za wolność” w czwartej turze, uczestniczył senator Jerzy Fedorowicz, sam wspierający Solidarność od chwili powstania, uczestnik ruchu kultury niezależnej.

Kapituła przyznała Medale „Dziękujemy za wolność” XIX edycji następującym koleżankom i kolegom:

  • Skowron Roman odb. c. Monika
  • Skiba Tadeusz odb. córka
  • Soja Roman
  • Stefański Jacek
  • Szczeklik Andrzej odb. żona Maria Szczeklik
  • Tomczyk Piotr odb. żona Maria Tomczyk
  • Wenda Elżbieta
  • Węgrzyn Paweł
  • Wyka Władysław
  • Zaborska Jadwiga (nieobecna)
  • Żmudzki Jan

DZIĘKUJMY ZA WOLNOŚĆ, ludziom Solidarności i opozycji, którzy od chwili powstania naszego ruchu, a niektórzy wcześniej działali na rzecz wolności, aż do chwili Wyborów 4 czerwca 1989 r. , rozpoczynając tym samym proces demokratyzacji naszej Ojczyzny.

Wolność naszego kraju to było dzieło tysięcy ludzi, ich myśli i czynów

Prezes Edward E. Nowak zwrócił się do uhonorowanych Medalem o wnioski dla koleżanek i kolegów z którymi współpracowali. Na zakończenie zaprosił na najbliższe wydarzenia organizowane przez Sieć Solidarności, a to debatę nt. Wyborów ’89 w Muzeum Nowej Huty w dn. 11.09, Konferencję naukową w dn. 12.09. br. organizowaną przez Polską Akademię Umiejętności w 30. rocznice powołania rządu Tadeusza Mazowieckiego. Przypomniał o obchodach 40. Rocznicy powstania Konfederacji Polski Niepodległej, która będzie obchodzona uroczyście15.09 br. W Muzeum Armii Krajowej.

Wreszcie zaprosił do udziału w akcji „Znicz Solidarności” w dniach 29-30 października, podczas których, jak co roku, zapalimy znicze na ponad 250 grobach ludzi szeroko rozumianego ruchu SOLIDARNOŚĆ.

Prowadzący uroczystość kolega Jakub Kosiniak zaprosił chór Sieci Solidarności oraz inne osoby na scenę na wspólne wykonanie słynnych „Murów” wraz z duetem Zbigniew Grzyb i Oleg Dyyak. Wypadło brawurowo. Uroczystość zbliżała się do końca.

A potem były jeszcze rozmowy, wspomnienia, zdjęcia, spotkania po latach, przy poczęstunku, w podcieniach NCKu.Można było także obejrzeć wystawę o „Wyborach ’89, która towarzyszyła uroczystościom.

Na koniec tej relacji chciałbym podziękować dyr. Zbigniewowi Grzybowi i Pani Marii Grochot a także pozostałym pracownikom NCK i osobom współpracującym, za wspaniałą organizację i serce jakie wkładają w te uroczystości. Dziękuję za pomoc i współpracę moim koleżankom i kolegom z Sieci Solidarności, za pomoc organizacyjną Wiesławie i Janowi Ciesielskim, Maciejowi Machowi, Mirosławowi Lutemu, Józefie Parzelskiej, Halinie Nowak, Krzysztofowi Nowak za transmisję w internecie, którą obejrzało ponad 8 tysięcy osób, Jackowi M. Stokłosie za wspaniałe - jak zawsze - fotografie z uroczystości.

Wyrazy wdzięczności składam Zarządowi Województwa Małopolskiego za finansowanie Medali „Dziękujemy za wonność” oraz Prezydentowi m. Krakowa za wsparcie finansowe uroczystości.

Wszystkim ważnym gościom i uczestnikom serdeczne podziękowania za udział w tej ważnej dla naszej Wspólnoty SOLIDARNOŚCIOWEJ, 39. rocznicy podpisanie Porozumień Sierpniowych i powstania Solidarności, za radości i wzruszenia.

Do zobaczenia podczas innych wydarzeń organizowanych przez Sieć Solidarności.

Edward E. Nowak
Prezes Stowarzyszenia
„Sieć Solidarności”