Pomimo upływu 30 lat od chwili powstania NSZZ „Solidarność” brak podstawowych danych obrazujących ilościowy rozwój niezależnego związku zawodowego, pojawienie się którego porównywane jest coraz częściej (za Z. Bujakiem w 1982) do ostatniego z polskich „powstań” narodowych. Podawana oficjalnie liczba członków NSZZ „Solidarność” w regionie Małopolska wynosi ok. 600 tys.

Przechowywane w zbiorach Fundacji CDCN archiwum Zarządu Regionu NSZZ „Solidarność” Małopolska zawiera m. in. rejestr małopolskich komisji zakładowych (KZ) z lat 1980-1981 głównie z trzech ówczesnych województw: krakowskiego, nowosądeckiego i tarnowskiego (2300 komisji). Ponieważ organizacja niezależnego związku przebiegała oddolnie, w krakowskim MKZ rejestrowały się także zakłady pracy z terenów, które znajdowały się wówczas w sąsiednich województwach (np. Wadowice, Andrychów). Dzięki analizie materiałów archiwalnych można odtworzyć ten proces, bardzo interesujący z historycznego punktu widzenia. Materiały te zawierają obok dokładnego adresu danego zakładu pracy liczbę członków NSZZ „Solidarność” na tle ogółu w nim zatrudnionych.

Planowany projekt zakłada uzupełnienie tych danych o skład zarządu KZ (przede wszystkim ustalenie personaliów przewodniczących i innych członków KZ), losów KZ po 13 grudnia 1981, ewentualnych Tajnych Komisjach Zakładowych, represje podejmowane wobec pracowników oraz o informacje o niezależnej prasie związkowej. Projekt zainicjowany w roku bieżących kontynuowany będzie przez FCDCN w latach następnych, w miarę pozyskiwania nowych danych.

O projekcie

Trzydziesta rocznica strajków sierpniowych 1980 r. oraz powołania Niezależnego Związku Zawodowego “Solidarność” skłoniła Zarząd Fundacji CDCN do uruchomienia projektu badawczego mającego na celu odtworzenie struktury niezależnego związku w Krakowie i Małopolsce. Powodem tych działań jest brak podstawowych informacji dotyczących składu osobowego gremiów kierowniczych związku na poziomie Komisji Zakładowych. Szacunkowo określa się liczbę członków “Solidarności” w Małopolsce na blisko 600 tys. osób. Jednak stan wiedzy o ludziach działających w małopolskiej “Solidarności” ogranicza się jedynie do kilkusetosobowej grupy osób internowanych i więzionych w czasie stanu wojennego, pochodzących ze struktur regionalnych związku lub poszczególnych zakładów pracy. 

Brak podstawowych informacji na temat Komisji Zakładowych i ich składów personalnych. Kilka lat temu Fundacja CDCN w oparciu o przechowywane w swoim zasobie archiwum małopolskiej “Solidarności” zestawiła na swoim portalu www.sowiniec.com.pl wykaz Komisji Zakładowych NSZZ “Solidarność” Regionu Małopolska. Kolejnym krokiem jest gromadzenie szczegółowych informacji na temat konkretnych Komisji Zakładowych. W tym celu opracowano ankietę całościowo obejmującą historię poszczególnych Komisji Zakładowych – patrz załącznik na dole strony. Ankieta dostępna jest również na stronie internetowej FCDCN. 

Także w numerze 38/39 „Sowińca” zamieszono ową ankietę, dostarczoną przez Tadeusza Konika, działacza NSZZ “Solidarność” WSK PZL w Krakowie, szczegółowo oddające realia funkcjonowania niezależnego związku w dużym zakładzie pracy Małopolski. Pod względem liczby zatrudnionych Wytwórnia Sprzętu Komunikacyjnego PZL w Krakowie pozostawała w drugiej dziesiątce największych zakładów pracy Małopolski.

Krótki film informacyjny emitowany w krakowskiej telewizji uruchomił akcję ankietową, efektem której są pierwsze informacje szczegółowe dotyczące komisji zakładowych.  ZOBACZ FILM


PAK