XX rocznica śmierci ks. Józefa Tischnera – katolickiego duchownego, filozofa, profesora Papieskiej Akademii Teologicznej, kawalera Orderu Orła Białego, człowieka Solidarności w najgłębszym tego słowa znaczeniu

Wiele w życiu musimy. Ale nie musimy czynić zła. A jeśli jakaś siła, jakiś strach, zmusza nas do czynienia zła, to nie zmusi nas do tego, byśmy tego zła chcieli. Tym bardziej nie zmusi nas do tego, abyśmy trwali w tym chceniu. W każdej chwili możemy wznieść się ponad siebie i zacząć wszystko od nowa

Józef Stanisław Tischner, ps. „Wawrzek Chowaniec”, „Molinista”, „Józek Szkolny”, „Jegomość Józek” (ur. 12 marca 1931 w Starym Sączu, zm. 28 czerwca 2000 w Krakowie)

Urodził się na Sądecczyźnie, dzieciństwo spędził na Podhalu w Łopusznej, gdzie jego ojciec – Józef – pełnił funkcję kierownika szkoły, a matka – Weronika była nauczycielką. Po ukończeniu I Liceum Ogólnokształcącego im. Seweryna Goszczyńskiego w Nowym Targu w 1949 studiował prawo, a następnie odbył studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego (1950-1955). Ukończył także Wyższe Seminarium Duchowne Archidiecezji Krakowskiej. Po święceniach na kilka miesięcy został wikariuszem w Jawiszowicach. Gdy władze państwowe odmówiły zatwierdzenia jego nominacji na wikariusza parafialnego w Jeleśni, kontynuował studia w Warszawie na Wydziale Filozofii Chrześcijańskiej Akademii Teologii Katolickiej. W 1959 uzyskał magisterium, a w 1963 obronił pracę doktorską.

W latach siedemdziesiątych stał się znaną postacią w życiu intelektualnym Polski i coraz bardziej uznanym filozofem, zaczął iść jakby własną ścieżką filozoficzną , przekazywaną w licznych wówczas publikacjach pełnych refleksji. To co fascynowało w niego , u księdza, to opieranie się nie tylko na filozofii chrześcijańskiej, uznawał filozofię jako naukę otwartą.

W 1980 podjął na działalność publiczną na szerszą skalę. Październikowe kazanie na Wawelu na mszy dla przywódców związków zawodowych (solidarność to jeden drugiego ciężary noście, najgłębsza solidarność jest solidarnością sumień) stało się początkiem serii tekstów publikowanych w Tygodniku Powszechnym i wydanych później jako Etyka Solidarności (1981), w których rozwijał refleksję nad etycznym wymiarem ówczesnych wydarzeń. Od tej pory uznawany był powszechnie za kapelana Solidarności. Jego kazanie wygłoszone na I Zjeździe Solidarności zaliczono w poczet oficjalnych dokumentów zjazdowych. W homilii wygłoszonej przez Jana Pawła II w 1987 w Gdańsku na Zaspie, papież cytował teksty Tischnera jako najlepiej oddające prawdę o Solidarności.

Od 1980 r. pełnił także funkcję kapelana Związku Podhalan, dążył do „skrystalizowanie idei góralszczyzny”, np. poprzez coroczne msze pod Turbaczem, wspierał również rozwój kultury góralskiej. Literackim owocem wspierania góralszczyzny były kazania wygłaszane w gwarze oraz teksty pisane, przede wszystkim „Historia filozofii po góralsku”(1997).

Ostatnie lata życia Tischnera naznaczone były chorobą – rakiem krtani. Ks. Tischner został pochowany na cmentarzu w Łopusznej.

Oto niektóre z dzieła Józefa Tischnera: Świat ludzkiej nadziei Filozofia poznania, Polski kształt dialogu, Książeczka pielgrzyma, Polski młyn, Boski młyn, Nieszczęsny dar wolności, Spowiedź rewolucjonisty: czytając Fenomenologię ducha Hegla, Jak żyć?, Między Panem a Plebanem , Tischner czyta katechizm, W krainie schorowanej wyobraźni, Myśli wyszukane, Etyka solidarności, Miłość nas rozumie: rok liturgiczny z księdzem Tischnerem, Wokół Biblii, Idąc przez puste błonia, Studia z filozofii świadomości, Etyka a historia, Wiara ze słuchania, Alfabet Tischnera, Inny. Eseje o spotkaniu., Wędrówki w krainę filozofów, Krótki przewodnik po życiu.

Źródła:
http://www.jozeftischner.pl/biografia/
http://www.jozeftischner.pl/cytaty/
https://culture.pl/pl/tworca/jozef-tischner
Wikipedia
Zbiory własne